









Sosyal Fobi Nedir?
Sosyal fobi bir diğer adı ile sosyal kaygı çevre ile etkileşime geçerken yoğun
kaygı ve korku hissi olarak tanımlanabilir. Amerikan Psikiyatri Birliği’nin Mental
Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel el kitabı olan DSM-5’te bu rahatsızlığı,
bireyin başkaları tarafından incelenmesi gibi bir durum söz konusu olan sosyal
aktivitelerde kendini utandıracak bir davranışta bulunması ya da aşağılanma
korkusu hissettiği bir bozukluk olarak tanımlar.
Bazı durumlarda heyecanlanmak ya da gergin hissetmek normaldir. Sunum, toplantı
ya da tören gibi anlarda birçok kişi heyecan yaşar ancak "sosyal fobi" olarak
adlandırdığımız sosyal kaygı bozukluğunda heyecan duygusuna ek olarak çok yoğun
kaygı ve utanç duygusu eşlik etmektedir; buna ek olarak korku ve kaçınma davranışı
meydana gelmektedir. Kişi bu duyguları kontrol edemez hale geldiğinde ise günlük
hayatının işlevselliğini bozacak bir duruma dönüşebilir.
Sosyal fobinin nedenleri nedir?
Sosyal fobinin birçok nedeni olabilir. Bunlardan biri erken çocukluk döneminde
maruz kaldığımız örseleyici deneyimlerdir. Çocukken en çok ihtiyaç duyulan şey
anne ve babanın onaylaması, görmesi ve kabul etmesidir ancak ihtiyaç duyulan
ebeveyn onayların gerçekleşmemesi, eleştirel veya kıyaslayıcı bir anne baba ile
büyümek; ya da fazla kontrolcü ebeveyn davranışları bireyin yetişkinlikte kendisini
yetersiz, değersiz ve utanç içerisinde hissetmesine yol açar. Yetiştirilme tarzı ve
kültürel faktörler de etkenlerden bir tanesidir.
Buna ek olarak okul döneminde yaşanan akran zorbalığı, alay edilme, diğerlerinden
farklı hissetme, ve sosyal olarak reddedilme gibi deneyimler sosyal fobinin yani
sosyal kaygının nedenlerinden olabilir.
Genetik faktörlere bakacak olursak: Sosyal fobisi olan bireyler diğer kaygı
bozukluklarındaki gibi sinir sistemlerinde aşırı bir uyarılma yaşarlar. Araştırmalar
sonucunda sosyal fobisi olan kişilerin aile öyküsü sorgulandığında yine benzer bir
tablo görülmüştür; yani genetik yatkınlığın da etkisi olabileceği söylenebilir ancak
kesin bir kanıt bulunamamıştır.
Kısacası;
● Sosyal
● Psikolojik
● Fizyolojik
● Çevresel
● Kültürel birçok etmen sosyal fobinin oluşmasında rol oynar.
Sosyal Fobinin Belirtileri;
● Kızarma,
● Çarpıntı,
● Terleme,
● Mide-bağırsak problemleri,
● Kas gerginliği,
● Nefes darlığı,
● Titreme
● Ağız kuruluğu
● Göz temasından kaçınma
● Güçsüzlük ve yetersizlik hissi,
● Fiziksel olarak çirkinlik ve
beğenilmeme algısı
● Verilen sevgiyi hakketmediğini
hissetme
● Hata yapmaktan çekinme ve
mükemmel olma isteği
● Sürekli kaygı hali fakat belli
etmemeye çalışma
● Kusursuz olma ve davranma
hali
● Toplumun sürekli beğenisini
kazanma arzusu
● Bulunduğu ortamdan sürekli
kaçma ve gitme, küçücük olma
görünmeme arzusu
Eğer:
İnsanlarla etkileşim esnasında aşırı endişe duyuyorsanız,
Kendinizi izleniyor veya eleştiriliyor gibi hissediyorsanız,
Sosyal durumlara katılmaktan veya insanlarla etkileşime girmekten
kaçınıyorsanız ve endişe duyuyorsanız,
Kendinize ilişkin endişeleiniz nedeniyle günlük aktivitelerinizde aksamalar
oluşmaya başladıysa,
Sosyal kaygınızın stres ve anksiyetenizi kontrol edemediğinizi hissediyorsanız
Bir uzmana danışabilirsiniz. Terapistiniz sosyal kaygı bozukluğunu teşhis
etmek ve tedavi etmek için size yardımcı olacaktır.
Daha detaylı bilgi için bize ulaşabilirsiniz.
"İyi Hissetmek Parmaklarının Ucunda"
Wellmind Online Psikolojik Danışmanlık Platformu
Alanında uzman, titiz seçim sürecinden geçerek ekibimize katılmış, en iyi derecelere sahip 800'den fazla psikologumuzla her gün binlerce kişiye psikoterapi ve ruhsal destek sunuyoruz. Bu özel topluluğun bir üyesi olarak siz de yerinizi alın!