Uzm. Psk. Şenel Karaman

Aileyi kurtaran kavram: KOMPATİ

“Günümüzde evliliğin, dolayısı ile aile hayatının kalitesinde kompati çok önemli bir kavram. Kompati birlikte aynı duyguları hissetmek demek. Kompatiyi film izlerken, yolda yürürken, konuşurken aynı duyguları yaşamak, birlikte iyi hissetmek anlamında kullanıyoruz. Aileler hayatlarına kompatiyi yani pozitif duygu yaratabilmeyi sokabilmeliler. Kompati tek başına sorunları çözmez ancak çözüm için gerekli enerjinin depolanmasını sağlar. Sorunumuz ne olursa olsun çözmek için enerjiye ihtiyacımız var.” 

Yetişkin gibi davranmalıyız.

Çocuk yetiştirmede yaşanan sorunların da insanımızı zorladığını belirten Psikolog Şenel KARAMAN “Mutlu ve başarılı çocuklar yetiştirmek istiyorsak yetişkin gibi davranıp, yetişkin gibi düşünebilmeliyiz. Sorunlara çözüm odaklı yaklaşabilmeyi başarmalıyız. Doğru soru sorarsak çözüm üretebiliriz. Herkes sorunu halletmek istiyor. Çözüm için kullandığım yöntem işe yaramıyor ise bir başka yöntem denemeliyim. İnsanların buldukları yöntemler, bağırıp çağırmak, küsmek, surat asmak… Bu yöntemler işe yaramadığında farklı bir şey yapabilmeliler. Yöntemler konusunda tıkandıklarında bir bilene, bir uzmana başvurmalılar” önerisinde bulundu.

Gottman, evli çiftler üzerinde yaptığı detaylı araştırmalar sonucunda mutlu evliliklerin 9 ortak özelliğini ortaya çıkarmıştır:

1. Mutlu çiftlerde eşler geldikleri aileden sağlıklı bir uzaklaşma gerçekleştirirler. Yani, kendi anne ve babaları (ve kardeşleriyle) bağlarını koparmadan onlardan ayrılmayı başarırlar. Bu şekilde, eşleriyle birlikte yeni bir birim oluştururlar ve artık anne babalarının dışında yeni bir ailenin (çekirdek ailenin) üyesi olduklarını kabul ederler.

2. Bu çiftler ‘biz’ olmayı öğrendikleri gibi, ‘ben’ i de korumayı becerirler. Eşleriyle birçok konuda birlikte davranmak, birlikte karar vermek ve birlikte düşünmekdurumunda kalsalar da, gerektiğinde eşlerinden farklı düşünüp farklı davranabilirler. Eşler bazen zevk aldıkları bir faaliyet (hobi vb.) nedeniyle birbirlerinden ayrı zaman geçirmeyi başarabilirler.

3. Cinsellik konusunda nicelik ve nitelik bakımından uyum sağlamayı becerirler. Eşler birbirlerine beklentilerini açıkça ifade ederler. Bu beklentileri karşılamaya da isteklidirler.

4. Ebeveynlik konusunda eşler arasında uzlaşma sağlanmıştır. Çocuklarına nasıl davranacakları, hangi konularda nasıl tavır takınmaları gerektiği konusunda fikir birliğine varmışlardır.

5. Hayatın zorluklarına birlikte göğüs gererler. Zor günlerde birbirlerine destek olmayı başarırlar.

6. Mutlu evliliklerde de tartışmalar olur. Ancak bu çiftlerde eşler bireysel farklılıklarını kabul ederler. Tartışma sırasında öfkelerini kontrol etmeyi becerirler. Tartışma yıkıcı değil, tam tersine yapıcı olur. Bundan sonra tartışılan konuyla ilgili ne yapılacağıyla (veya yapılamayacağıyla) ilgili bir sonuca varılır. Böylelikle, her tartışmadan sonra eşler birbirlerini daha iyi tanıdıklarını ve ilişkilerini daha iyiye götürdüklerini hissederler.

7. Gülmenin ilişkide önemli bir unsur olduğu düşünülmektedir. Birlikte gülen çiftlerin daha mutlu oldukları görülmüştür.

8. Eşlerden birinin bir sıkıntısı veya sorunu olduğunda,diğeri ona destek olur. Eşler birbirini nasıl rahatlatacağını bilir ve bunu başarır.

9. Mutlu çiftler ilişkilerinin başında birbirleriyle ilgili yarattıkları romantik hayalleri hayatta tutmayı becerirler. Eşlerinin nasıl biri olduğuna dair idealize ettikleri imaj hala,aşağı yukarı,aynıdır. İlk günlerde eşleriyle ilgili düşündüklerini bir yerlerde hala yaşatırlar.

“Aramakla bulunmaz ancak bulanlar arayanlardır.”

"Sorunları çözmede etkili olan nedir?" sorusuna Şenel Karaman: “Biliyor musunuz tüm önemli buluşlar kaşifin en rahat olduğu anda gerçekleşmiştir. Newton yerçekimi kuvvetini elma ağacının altında otururken yapmış. Arşimet suyun kaldırma kuvvetini bulduğunda hamamda keyif yapıyordu. Bu insanlar çok çalışmışlar, gecelerini gündüzlerine katmışlar ve bir gün rahatladıkları bir anda da hayatlarının buluşlarını yapmışlar.eğer bir sorununuz varsa önce rahat edeceğiniz bir yere gidin.". Mevlana’ya atfedilen bir söz vardır: "Aramakla bulunmaz ancak bulanlar arayanlardır.". Bir yakının ölümü gibi kabul edilmesi ve katlanılması gereke. bir durum değilse sorunu iyi tanımladıktan sonra çözüm aramak, olumlu bakabilmek ve umudu canlı tutmak gerekir. Bazı insanlar sorunlarını çözebilecekleri biçimde değil çözemeyecekleri biçimde tanımlıyorlar. Bir çoğumuz kendimizi yalnızlığa itiyoruz. Zorluklara karşı ayakta durmamızda en önemli faktör olan sosyal çevreyi ihmal ediyoruz. Yalnızlık insanı dayanaksız bırakır.

"İyi Hissetmek Parmaklarının Ucunda"

Wellmind Online Psikolojik Danışmanlık Platformu